Giáo án Tiết Ôn tập giữa kì 2- lịch sử 8

[Trang Dimple]

Ngày soạn :15/3/2026

TIẾT 43 ÔN TẬP GIỮA KỲ II​

I. MỤC TIÊU
1. Kiến thức
- Củng cố những kiến thức cơ bản về cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp xâm lược từ năm 1858 đến năm 1874, phong rào chống pháp trong những năm 1885-1896.
2. Năng lực
- Rèn luyện kĩ năng sử dụng tranh ảnh, khai thác nguồn tư liệu,…phát triển kĩ năng hệ thống hóa kiến thức, vận dụng kiến thức đã học.
3. Phẩm chất
- Bồi dưỡng phẩm chất trung thực, trách nhiệm, chăm chỉ thông qua hoạt động chuẩn bị bài ở nhà.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
SGK
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1.Ổn định tổ chức: ​

Ngày dạy​	8A3​	8A4​	8A5​
​	​	​	​

2.Bài Mới
HOẠT ĐỘNG 1: KHỞI ĐỘNG
a. Mục tiêu: Gây hứng thú cho HS để sẵn sàng tham gia các hoạt động.
b. Nội dung: GV tổ chức cho HS tham gia chơi trò chơi : Triệu phú kiến thức
c. Sản phẩm: HS hứng thú chơi, gợi ý và trả lời được các từ khóa mà GV đưa ra.
d. Tổ chức thực hiện
B1: Giao nhiệm vụ
- GV hướng dẫn HS cách chơi, luật chơi của trò chơi “: Triệu phú kiến thức ”
- Từ khóa sử dụng: Đà Nẵng, Nhâm Tuất, Trương định, Hoàng Diệu, Tôn Thất Thuyết, Phan Đình Phùng, khởi nghĩa Yên Thế, Khởi nghĩa Bãi Sậy…..
B2: Thực hiện nhiệm vụ
GV lựa chọn HS giơ tay tham gia chơi, mỗi cặp sẽ được tham gia gợi ý và trả lời 4 từ khóa.
B3: Báo cáo và đánh giá
HS đưa ra đáp án sau khi nghe gợi ý của bạn.
B4: Kết luận, nhận định
- Cặp chơi chưa đưa ra gợi ý trả lời được thì GV có thể gọi HS khác dưới lớp hoặc hỗ trợ gợi ý để đoán được từ khóa.
- Hết thời gian 5’, GV tổng kết phần chơi, dẫn dắt vào bài
HOẠT ĐỘNG 2: ÔN TẬP KIẾN THỨC
B1: Giao nhiệm vụ:
GV chia nhóm, nhóm thảo luận theo bàn, mỗi nhóm trả ời một câu hỏi. GV yêu cầu HS dựa vào kiến thức đã học để trả lời các câu hỏi sau:
N1: câu 1. Có ý kiến cho rằng:Triều đình nhà Nguyễn phải chịu toàn bộ tránh nhiệm trong việc để mất nước? Em có đồng ý với ý kiến đó không?
N2: câu 2. Lập bảng hệ thống về các cuộc khởi nghĩa tiêu biểu trong phong trào Cần Vương chống Pháp cuối thế kỉ XIX theo mẫu sau​

Tên cuộc KN, thời gian​	Người lãnh đạo​	Căn ứ/địa bàn​	Kết quả​	Ý nghĩa​
​	​	​	​	​
​	​	​	​	​
​	​	​	​	​

N3: câu 3. Theo em, cuộc khởi nghĩa nào là tiêu biểu nhất trong phong trào Cần Vương? Vì sao?
N4: câu 4. Cuộ khởi nghĩa nông dân Yên Thế có điểm gì giống và khác so với các cuộc khởi nghĩa trong phong trào Cần Vương ?

- HS lắng nghe, nhận nhiệm vụ
B2: Thực hiện nhiệm vụ
- HS suy nghĩ, thảo luận, lập dàn ý. GV theo dõi, hướng dẫn.
B3: Báo cáo, thảo luận
- GV tổ chức cho đại diện nhóm HS trình bày dàn ý trước lớp;
- HS khác nhận xét, bổ sung
B4: Kết luận, nhận định
- GV nhận xét, bổ sung, đánh giá, đưa ra chuẩn kiến thức cần đạt.
- HS lắng nghe, rút ra kết luận.
Câu 1:Triều đình nhà Nguyễn phải chịu toàn bộ tránh nhiệm trong việc để mất nước vì những lí do sau:
- Trước khi tực dân Pháp xâm lược: nhà Nguyễn đã thi hành nhiều chính sách, biện pháp để xây dựng đất nước nhưng không phù hợp nên đất nớc ngày càng suy yếu, rơi vào khủng hoảng.
- Khi thực dân Pháp tiến hành xâm lược:
+ Ngay khi thực dân Pháp đến xâm lược, triều đình có tổ chức kháng chiến nhưng chưa tích cực, ngày càng rệu rã, chỉ lo bảo vệ quyền lợi của dòng họ, bỏ lỡ nhiều cơ hội đánh Pháp.
+ Từng bước hoà hoãn, nhân nhượng đầu hàng thực dân Pháp thông qua việc kí kết liên tiếp 4 bản Hiệp ước từng bước nhượng bộ, chia sẻ nhiều quyền lợi của dân tộc với thực dân Pháp: Nhâm Tuất 1862, Giáp Tuất 1874, Hác măng 1883, Pa-tơ-nốt 1884. Hiệp ước Pa-tơ-nốt chính thức thừa nhận quyền bảo hộ của Pháp trên toàn lãnh thổ Việt Nam.
+ Trong quá trình xâm lược, triều đình không những không cùng nhân dân chống Pháp mà còn tìm mọi cách ngăn cản, đàn áp các phong trào chống Pháp của nhân dân.

N2: câu 2. Các cuộc khởi nghĩa tiêu biểu trong phong trào Cần Vương chống Pháp cuối thế kỉ XIX theo mẫu sau​

Tên cuộc KN, thời gian​	Người lãnh đạo​	Căn ứ/địa bàn​	Kết quả​	Ý nghĩa​
KN Bãi Sậy 1883-1892​	Nguyễn Thiện Thuật​	Bãi Sậy (Hưng Yên)​	Thất bại​	Làm tiêu hao một bộ phận sinh lực quân Pháp.​
KN Hương Khê 1885-1896​	Phan Đình Phùng, Cao Thắng​	Hương Khê (Hà Tĩnh)​	Thất bại​	- Góp phần làm chậm quá trình bình định quân sự của thực dân Pháp ở Việt Nam.​
KN Ba Đình 1886-1887​	Phạm Bành, Đinh Công Tráng​	Nga Sơ (Thanh Hoá)​	Thất bại​	-Để lại nhiều bài học kinh nghiệm cho các phong trào đấu tranh yêu nước sau này​

câu 3. Theo em, cuộc khởi nghĩa Hương Khê là tiêu biểu nhất trong PT Cần Vương vì:
N4: câu 4. Cuộ khởi nghĩa nông dân Yên Thế có điểm gì giống và khác so với các cuộc khởi nghĩa trong phong trào Cần Vương ?
- Điểm giống nhau:
+ Đều là cuộc khởi nghĩa chống Pháp xâm lược, thể hiện tính dân tộc, lòng yêu nước.
+ Kết quả; đều thất bại. Sự thất bại đó đều do những nguyên nhân chung: bó hẹp trong một địa phương, bị cô lập, so sánh lực lượng chênh lệch, lại bị thực dân Pháp và phong kiến câu kết, đàn áp.
- Điểm khác nhau:​

Nội dung So sánh​	Phong trào Cần Vương (1885 - 1896)​	Khởi nghĩa Yên Thế (1884 - 1914)​
Mục đích​	Chống Pháp để giành độc lập đồng thời khôi phục lại chế độ phong kiến​	Nhằm chống lại chính sách bình định của Pháp, muốn xây dựng cuộc sống tự do, bình đẳng và bảo vệ bản thân.​
Thời gian diễn ra​	Từ 1885-1896, kéo dài hơn 10 năm, ở thời kì Pháp bình định Việt Nam.​	Từ 1884 đến 1913, kéo dài gần 30 năm, trong cả thời kì Pháp bình định và tiến hành khai thác thuộc địa lần thứ nhất.​
Lãnh đạo​	Các văn thân, sĩ phu yêu nước .​	Nông dân ​
Địa bàn hoạt động​	ở Bắc Bì và Trung Kì là chủ yếu​	Diễn ra tại Yên Thế (Bắc Giang) và vùng rừng núi xung quanh Bắc Giang, Bắc Ninh, Thái Nguyên​
Phương thức đấu tranh​	Khởi nghĩa vũ trang​	Khởi nghĩa vũ trang nhưng có giai đoạn hoà hoãn, có giai đoạn tác chiến.​
Tính chất​	Phong trào đấu tranh yêu nước chống Pháp theo khuynh hướng phong kiến​	Phong trào nông dân mang tính tự phát​

 

[Trang Dimple]

Một số bài học kinh nhiệm có thể rút ra từ sự thất bại của phong trào Cần Vương và khởi nghĩa Yên Thế:

+ Tập hợp, đoàn kết các cuộc đấu tranh thành một phong trào chung, rộng lớn và thống nhất trong cả nước.

+ Kết hợp nhiều hình thức, phương pháp đấu tranh.

+ Tận dụng yếu tố thuận lợi về địa hình để xây dựng căn cứ hoặc tổ chức chiến đấu.

+ Phát huy tinh thần yêu nước và sức mạnh đoàn kết của các tầng lớn nhân dân.

HOẠT ĐỘNG 3: LUYỆN TẬP

a. Mục tiêu: Củng cố lại kiến thức đã học thông qua bài tập.

b. Tổ chức thực hiện:

B1: Giao nhiệm vụ

- GV tổ chức, hướng dẫn cho HS chơi trò chơi "Ai nhanh tay hơn" với các câu hỏi TN.

- HS lắng nghe

B2: Thực hiện nhiệm vụ

- HS suy nghĩ, giơ tay nhanh nhất để tham gia trả lời câu hỏi của trò chơi

- GV nhận xét, đánh giá.

HOẠT ĐỘNG 4: VẬN DỤNG

a. Mục tiêu: Vận dụng kiến thức đã học để giải bài tập, củng cố kiến thức.

b. Tổ chức thực hiện:

- GV yêu cầu HS về nhà: Hoàn thiện trả lời các câu hỏi vào vở ghi thành bài làm

- HS tiếp nhận nhiệm vụ, về nhà hoàn thành. Nộp vở cho GV chấm KT vào cuối tiết sau.

- GV nhận xét, đánh giá giờ dạy và dặn dò HS chuẩn bị cho tiết học sau.