Trang chủ
Bài viết mới
Diễn đàn
Bài mới trên hồ sơ
Hoạt động mới nhất
VIDEO
Mùa Tết
Văn Học Trẻ
Văn Học News
Media
New media
New comments
Search media
Đại Học
Đại cương
Chuyên ngành
Triết học
Kinh tế
KHXH & NV
Công nghệ thông tin
Khoa học kĩ thuật
Luận văn, tiểu luận
Phổ Thông
Lớp 12
Ngữ văn 12
Lớp 11
Ngữ văn 11
Lớp 10
Ngữ văn 10
LỚP 9
Ngữ văn 9
Lớp 8
Ngữ văn 8
Lớp 7
Ngữ văn 7
Lớp 6
Ngữ văn 6
Tiểu học
Thành viên
Thành viên trực tuyến
Bài mới trên hồ sơ
Tìm trong hồ sơ cá nhân
Credits
Transactions
Xu: 0
Đăng nhập
Đăng ký
Có gì mới?
Tìm kiếm
Tìm kiếm
Chỉ tìm trong tiêu đề
Bởi:
Hoạt động mới nhất
Đăng ký
Menu
Đăng nhập
Đăng ký
Install the app
Cài đặt
Chào mừng Bạn tham gia Diễn Đàn VNKienThuc.com -
Định hướng Forum
Kiến Thức
- HÃY TẠO CHỦ ĐỀ KIẾN THỨC HỮU ÍCH VÀ CÙNG NHAU THẢO LUẬN Kết nối:
VNK X
-
VNK groups
| Nhà Tài Trợ:
BhnongFood X
-
Bhnong groups
-
Đặt mua Bánh Bhnong
KIẾN THỨC PHỔ THÔNG
Trung Học Phổ Thông
TOÁN THPT
Chuyên đề toán phổ thông
Tích phân & Nguyên hàm
Tích phân hai lớp (tích phân kép)
JavaScript is disabled. For a better experience, please enable JavaScript in your browser before proceeding.
You are using an out of date browser. It may not display this or other websites correctly.
You should upgrade or use an
alternative browser
.
Trả lời chủ đề
Nội dung
<blockquote data-quote="Thandieu2" data-source="post: 51478" data-attributes="member: 1323"><p style="text-align: center"><strong>TÍCH PHÂN HAI LỚP - TÍCH PHÂN KÉP.</strong></p> <p style="text-align: center"><strong></strong></p><p></p><p><strong><span style="color: #ff0000">1. Định nghĩa tích phân kép:</span></strong></p><p></p><p> <a href="https://thunhan.files.wordpress.com/2008/05/fig22.jpg" target="_blank"><img src="https://thunhan.files.wordpress.com/2008/05/fig22.jpg?w=300&h=225" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" /></a></p><p></p><p>Xét trong mặt phẳng Oxy, miền kín D giới hạn bởi đường L (<em><a href="https://thunhan.wordpress.com/bai-giang/giai-tich-2/ham-nhieu-bien/" target="_blank">đóng và bị chặn</a> ; miền D kín nếu nó giới hạn bởi đường cong kín, và các điểm trên biên L được coi là thuộc D</em>)</p><p></p><p> Ta xét hình trụ, có mặt đáy là miền D và mặt trên là mặt cong z = f(x,y) (<em>f(x,y) xác định và liên tục trong miền D</em>).</p><p></p><p> Khi đó, ta chia miền D thành n phần có diện tích tương ứng là <img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=+%7B%5CDelta%7DS_i+%2C+i+%3D+1%2C2%2C..%2C+n+&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" />và mỗi miền có đường kính là <img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=d_i+&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" /> (đường kính của 1 miền là khoảng cách lớn nhất giữa hai điểm thuộc miền đó. Hay ta có thể ký hiệu: <img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=d_i+%3D+%5C%7B+d%28x%2Cy%29%3B+%5Cforall+%28x%2Cy%29+%5Cin+%7B%5CDelta%7DS_i+%5C%7D+&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" /> )</p><p></p><p> Lấy trên mỗi miền 1 điểm <img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=P_%7Bi%7D%28x_i%3By_i%29+&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" /> khi đó trên mỗi miền <img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=%7B%5CDelta%7DS_i+&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" />, thì hình trụ sẽ xấp xỉ với hình trụ có đáy là <img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=%7B%5CDelta%7DS_i+&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" /> và chiều cao là <img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=f%28x_i%3By_i%29+&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" /> . Do đó, thể tích của hình trụ có mặt đáy là D và mặt trên là f(x,y) có thể tính xấp xỉ bởi:</p><p> <img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=V_n+%3D+%5Csum%5Climits_%7Bi%3D1%7D%5E%7Bn%7D%7Bf%28x_i%3By_i%29%7D%7B%5CDelta%7DS_i+&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" /></p><p></p><p> Như vậy, tổng Vn phụ thuộc vào cách chia (còn gọi là phân hoạch của ) miền D và cách chọn điểm Pi. Do vậy, nếu chúng ta chia miền D càng nhiều thì thể tích hình trụ càng chính xác. Nghĩa là, đường kính di của mỗi miền càng nhỏ (càng tiến về 0) thì ta sẽ có chính xác diện tích của miền D.</p><p></p><p> Vậy, cho <img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=n+%5Cto+%5Cinfty+&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" /> sao cho <img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=max%28d_i%29+%5Cto+0+&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" />. Khiđó, nếu tổng Vn tiến đến 1 giá trị hữu hạn V không phụ thuộc cách chia miền D và cách chọn điểm Pi thì giới hạn V đó được gọi là tích phân kép của hàm f(x,y) trên miền D và được ký hiệu <img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=%5Cint%7B%5Cint%5Climits_D+f%28x%3By%29+%7D+%5C%2C+ds+&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" /></p><p> trong đó: hàm số f(x,y) được gọi là hàm dưới dấu tích phân, D được gọi là miền lấy tích phân; ds là yếu tố diện tích.</p><p></p><p> <strong><span style="color: #ff0000">Nhận xét:</span></strong></p><p></p><p> 1. Từ định nghĩa ta thấy rằng, tích phân kép (tích phân hai lớp) được xuất phát từ yêu cầu tính thể tích của hình trụ có mặt trên là mặt cong bất kỳ và mặt đáy là hình chiếu của mặt cong xuống mặt phẳng z = 0. Do đó, f(x,y) > 0. Tuy nhiên, ta vẫn có thể xét trường hợp f(x,y) < 0 (trường hợp này có thể xem như hình trụ có mặt dưới là f(x,y) và mặt trên là mặt phẳng z = 0. <span style="color: #008000"><strong>Và như vậy, ta có thể xét f(x,y) là hàm có dấu bất kỳ.</strong></span></p><p></p><p> 2. Do tích phân 2 lớp không phụ thuộc vào cách chia miền D nên ta có thể chia miền D bởi các đường thẳng song song với trục Oy (cách đều nhau 1 khoảng Δx) và các đường thẳng song song với trục Ox (cách đều nhau 1 đoạn Δy). Khi đó Δs = Δx.Δy và ds được thay bởi dxdy. Nên ta thường dùng ký hiệu:</p><p> <img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=%5Ciint%5Climits_D+f%28x%3By%29+%5C%2C+ds+%3D+%5Ciint%5Climits_D+f%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy+&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" /></p><p></p><p> 3. <strong>Nếu hàm số f(x,y) liên tục trên miền kín D thì nó khả tích trên miền D ấy</strong>. Nghĩa là, <img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=%5Ciint%5Climits_D+f%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy+&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" /> tồn tại <em>(ta công nhận điều này)</em></p><p></p><p> <span style="color: #ff0000"><strong>2. Tính chất của tích phân kép:</strong></span></p><p> Từ định nghĩa, ta có thể rút ra các tính chất sau đây ủa tích phân kép:</p><p> 1. <img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=%5Ciint%5Climits_D+%5C%2C+dxdy+%3D+S%28D%29+&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" /> (diện tích miền D)</p><p></p><p> 2. <img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=%5Ciint%5Climits_D+C.f%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy+%3D+C.%7B%5Ciint%5Climits_D+f%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy%7D+&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" /></p><p></p><p> 3. <img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=%5Ciint%5Climits_D+f%28x%3By%29%2Bg%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy+%3D+%7B%5Ciint%5Climits_D+f%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy%7D+%2B+%7B%5Ciint%5Climits_D+g%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy%7D&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" /></p><p></p><p> 4. Nếu miền D được chia thành 2 phần D1, D2 không có điểm trong chung (D1, D2 chỉ có điểm biên chung) thì:</p><p style="text-align: center"><img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=%5Ciint%5Climits_D+f%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy+%3D+%7B%5Ciint%5Climits_%7BD_1%7D+f%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy%7D+%2B+%7B%5Ciint%5Climits_%7BD_2%7D+f%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy%7D&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" /></p> <p style="text-align: center"></p> <p style="text-align: center"></p><p>5. Nếu <img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=f%28x%3By%29+%5Cle+g%28x%2Cy%29+&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" /> trên D, thì:</p><p></p><p style="text-align: center"><img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=%5Ciint%5Climits_D+f%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy+%5Cle+%7B%5Ciint%5Climits_D+g%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy%7D+&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" /></p> <p style="text-align: center"></p> <p style="text-align: center"></p><p>6. Nếu <img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=m+%5Cle+f%28x%3By%29+%5Cle+M%2C+%5Cforall+%28x%3By%29+%5Cin+D+&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" /> thì</p><p></p><p style="text-align: center"><img src="https://l.wordpress.com/latex.php?latex=m.S%28D%29+%5Cle+%7B%5Ciint%5Climits_D+f%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy%7D+%5Cle+M.S%28D%29+&bg=ffffff&fg=000000&s=0" alt="" class="fr-fic fr-dii fr-draggable " data-size="" style="" /></p> <p style="text-align: center"></p><p style="text-align: right"><em><strong>Nguồn: thunhan.wordpress.com</strong></em></p> <p style="text-align: right"></p> </p></blockquote><p></p>
[QUOTE="Thandieu2, post: 51478, member: 1323"] [CENTER][B]TÍCH PHÂN HAI LỚP - TÍCH PHÂN KÉP. [/B][/CENTER] [B][COLOR=#ff0000]1. Định nghĩa tích phân kép:[/COLOR][/B] [URL="https://thunhan.files.wordpress.com/2008/05/fig22.jpg"][IMG]https://thunhan.files.wordpress.com/2008/05/fig22.jpg?w=300&h=225[/IMG][/URL] Xét trong mặt phẳng Oxy, miền kín D giới hạn bởi đường L ([I][URL="https://thunhan.wordpress.com/bai-giang/giai-tich-2/ham-nhieu-bien/"]đóng và bị chặn[/URL] ; miền D kín nếu nó giới hạn bởi đường cong kín, và các điểm trên biên L được coi là thuộc D[/I]) Ta xét hình trụ, có mặt đáy là miền D và mặt trên là mặt cong z = f(x,y) ([I]f(x,y) xác định và liên tục trong miền D[/I]). Khi đó, ta chia miền D thành n phần có diện tích tương ứng là [IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=+%7B%5CDelta%7DS_i+%2C+i+%3D+1%2C2%2C..%2C+n+&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG]và mỗi miền có đường kính là [IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=d_i+&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG] (đường kính của 1 miền là khoảng cách lớn nhất giữa hai điểm thuộc miền đó. Hay ta có thể ký hiệu: [IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=d_i+%3D+%5C%7B+d%28x%2Cy%29%3B+%5Cforall+%28x%2Cy%29+%5Cin+%7B%5CDelta%7DS_i+%5C%7D+&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG] ) Lấy trên mỗi miền 1 điểm [IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=P_%7Bi%7D%28x_i%3By_i%29+&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG] khi đó trên mỗi miền [IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=%7B%5CDelta%7DS_i+&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG], thì hình trụ sẽ xấp xỉ với hình trụ có đáy là [IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=%7B%5CDelta%7DS_i+&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG] và chiều cao là [IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=f%28x_i%3By_i%29+&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG] . Do đó, thể tích của hình trụ có mặt đáy là D và mặt trên là f(x,y) có thể tính xấp xỉ bởi: [IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=V_n+%3D+%5Csum%5Climits_%7Bi%3D1%7D%5E%7Bn%7D%7Bf%28x_i%3By_i%29%7D%7B%5CDelta%7DS_i+&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG] Như vậy, tổng Vn phụ thuộc vào cách chia (còn gọi là phân hoạch của ) miền D và cách chọn điểm Pi. Do vậy, nếu chúng ta chia miền D càng nhiều thì thể tích hình trụ càng chính xác. Nghĩa là, đường kính di của mỗi miền càng nhỏ (càng tiến về 0) thì ta sẽ có chính xác diện tích của miền D. Vậy, cho [IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=n+%5Cto+%5Cinfty+&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG] sao cho [IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=max%28d_i%29+%5Cto+0+&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG]. Khiđó, nếu tổng Vn tiến đến 1 giá trị hữu hạn V không phụ thuộc cách chia miền D và cách chọn điểm Pi thì giới hạn V đó được gọi là tích phân kép của hàm f(x,y) trên miền D và được ký hiệu [IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=%5Cint%7B%5Cint%5Climits_D+f%28x%3By%29+%7D+%5C%2C+ds+&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG] trong đó: hàm số f(x,y) được gọi là hàm dưới dấu tích phân, D được gọi là miền lấy tích phân; ds là yếu tố diện tích. [B][COLOR=#ff0000]Nhận xét:[/COLOR][/B] 1. Từ định nghĩa ta thấy rằng, tích phân kép (tích phân hai lớp) được xuất phát từ yêu cầu tính thể tích của hình trụ có mặt trên là mặt cong bất kỳ và mặt đáy là hình chiếu của mặt cong xuống mặt phẳng z = 0. Do đó, f(x,y) > 0. Tuy nhiên, ta vẫn có thể xét trường hợp f(x,y) < 0 (trường hợp này có thể xem như hình trụ có mặt dưới là f(x,y) và mặt trên là mặt phẳng z = 0. [COLOR=#008000][B]Và như vậy, ta có thể xét f(x,y) là hàm có dấu bất kỳ.[/B][/COLOR] 2. Do tích phân 2 lớp không phụ thuộc vào cách chia miền D nên ta có thể chia miền D bởi các đường thẳng song song với trục Oy (cách đều nhau 1 khoảng Δx) và các đường thẳng song song với trục Ox (cách đều nhau 1 đoạn Δy). Khi đó Δs = Δx.Δy và ds được thay bởi dxdy. Nên ta thường dùng ký hiệu: [IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=%5Ciint%5Climits_D+f%28x%3By%29+%5C%2C+ds+%3D+%5Ciint%5Climits_D+f%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy+&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG] 3. [B]Nếu hàm số f(x,y) liên tục trên miền kín D thì nó khả tích trên miền D ấy[/B]. Nghĩa là, [IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=%5Ciint%5Climits_D+f%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy+&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG] tồn tại [I](ta công nhận điều này)[/I] [COLOR=#ff0000][B]2. Tính chất của tích phân kép:[/B][/COLOR] Từ định nghĩa, ta có thể rút ra các tính chất sau đây ủa tích phân kép: 1. [IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=%5Ciint%5Climits_D+%5C%2C+dxdy+%3D+S%28D%29+&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG] (diện tích miền D) 2. [IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=%5Ciint%5Climits_D+C.f%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy+%3D+C.%7B%5Ciint%5Climits_D+f%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy%7D+&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG] 3. [IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=%5Ciint%5Climits_D+f%28x%3By%29%2Bg%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy+%3D+%7B%5Ciint%5Climits_D+f%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy%7D+%2B+%7B%5Ciint%5Climits_D+g%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy%7D&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG] 4. Nếu miền D được chia thành 2 phần D1, D2 không có điểm trong chung (D1, D2 chỉ có điểm biên chung) thì: [CENTER][IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=%5Ciint%5Climits_D+f%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy+%3D+%7B%5Ciint%5Climits_%7BD_1%7D+f%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy%7D+%2B+%7B%5Ciint%5Climits_%7BD_2%7D+f%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy%7D&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG] [/CENTER] 5. Nếu [IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=f%28x%3By%29+%5Cle+g%28x%2Cy%29+&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG] trên D, thì: [CENTER][IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=%5Ciint%5Climits_D+f%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy+%5Cle+%7B%5Ciint%5Climits_D+g%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy%7D+&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG] [/CENTER] 6. Nếu [IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=m+%5Cle+f%28x%3By%29+%5Cle+M%2C+%5Cforall+%28x%3By%29+%5Cin+D+&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG] thì [CENTER][IMG]https://l.wordpress.com/latex.php?latex=m.S%28D%29+%5Cle+%7B%5Ciint%5Climits_D+f%28x%3By%29+%5C%2C+dxdy%7D+%5Cle+M.S%28D%29+&bg=ffffff&fg=000000&s=0[/IMG] [RIGHT][I][B]Nguồn: thunhan.wordpress.com[/B][/I] [/RIGHT] [/CENTER] [/QUOTE]
Tên
Mã xác nhận
Gửi trả lời
KIẾN THỨC PHỔ THÔNG
Trung Học Phổ Thông
TOÁN THPT
Chuyên đề toán phổ thông
Tích phân & Nguyên hàm
Tích phân hai lớp (tích phân kép)
Top