Trang chủ
Bài viết mới
Diễn đàn
Bài mới trên hồ sơ
Hoạt động mới nhất
VIDEO
Mùa Tết
Văn Học Trẻ
Văn Học News
Media
New media
New comments
Search media
Đại Học
Đại cương
Chuyên ngành
Triết học
Kinh tế
KHXH & NV
Công nghệ thông tin
Khoa học kĩ thuật
Luận văn, tiểu luận
Phổ Thông
Lớp 12
Ngữ văn 12
Lớp 11
Ngữ văn 11
Lớp 10
Ngữ văn 10
LỚP 9
Ngữ văn 9
Lớp 8
Ngữ văn 8
Lớp 7
Ngữ văn 7
Lớp 6
Ngữ văn 6
Tiểu học
Thành viên
Thành viên trực tuyến
Bài mới trên hồ sơ
Tìm trong hồ sơ cá nhân
Credits
Transactions
Xu: 0
Đăng nhập
Đăng ký
Có gì mới?
Tìm kiếm
Tìm kiếm
Chỉ tìm trong tiêu đề
Bởi:
Hoạt động mới nhất
Đăng ký
Menu
Đăng nhập
Đăng ký
Install the app
Cài đặt
Chào mừng Bạn tham gia Diễn Đàn VNKienThuc.com -
Định hướng Forum
Kiến Thức
- HÃY TẠO CHỦ ĐỀ KIẾN THỨC HỮU ÍCH VÀ CÙNG NHAU THẢO LUẬN Kết nối:
VNK X
-
VNK groups
| Nhà Tài Trợ:
BhnongFood X
-
Bhnong groups
-
Đặt mua Bánh Bhnong
KIẾN THỨC PHỔ THÔNG
Trung Học Phổ Thông
VẬT LÍ THPT
Chuyên đề Vật lý
Quang – sóng ánh sáng
[Lý 12]Giao thoa sóng ánh sáng - Bài toán dịch chuyển hệ vân
JavaScript is disabled. For a better experience, please enable JavaScript in your browser before proceeding.
You are using an out of date browser. It may not display this or other websites correctly.
You should upgrade or use an
alternative browser
.
Trả lời chủ đề
Nội dung
<blockquote data-quote="Ntuancbt" data-source="post: 2296" data-attributes="member: 40"><p><span style="color: DarkRed"><strong><em>Các em thân mến! Phần giao thoa sóng ánh sáng là một phần nói chung không khó lắm trong chương trình vật lý phổ thông tuy nhiên bài toán dịch chuyển hệ vân giao thoa thì có thể với nhiều em còn cảm thấy khó giải và hiểu một cách trọn vẹn. Bài viết này sẽ giúp các em làm tốt dạng bài tập đó.</em></strong></span></p><p style="text-align: center"><span style="color: Blue"><strong><span style="font-size: 15px">Phương pháp giải bài toán dịch chuyển hệ vân giao thoa trong giao thoa sóng ánh sáng</span></strong></span></p><p></p><p>Có hai bài toán:</p><p>Bài toán 1. Dịch chuyển hệ vân do dịch chuỷen nguồn sáng</p><p>Bài toán 2. Dịch chuyển hệ vân do đặt bản mỏng chắn trước một khe sáng.</p><p>Ta giải quyết bài toán 1 trước!</p><p>Bài toán như sau:</p><p>Trong thí nghiệm giao thoa sóng ánh sáng với khe Yang người ta đặt nguồn sáng S trên trung trực của hai khe S1,S2 cách mặt phắc S1S2 một đoạn (d) tại hai khe S1,S2 sẽ phát ra hai chùm sóng ánh sáng thoả mãn sóng kết hợp (Cùng tần sô, cùng pha hoặc có độ lệch pha không đổi theo thời gian). Trên màn quan sát E đặt cách S1S2 một đoạn là D và vuông góc với trung trực của S1,S2 ta quan sát được một hệ vân giao thoa đối xứng qua vân trung tâm nằm chính giữ tại giao điểm của trung trực với E(HV1)</p><p></p><p>Bây giờ nếu dích nguồn S theo phương song song với S1,S2 lên trên(Hoặc xuống dưới) một đoạn là (Y) thì vân trung tâm sẽ dịch chuyển về phía nào từ đó suy ra sự dịch chuyển của hệ vân?(HV2)</p><p></p><p></p><p><span style="font-size: 18px"><u><strong>Bài giải.</strong></u></span></p><p><strong><p style="text-align: center"><span style="color: Red"> <span style="font-size: 15px">Cơ sở lý luận của dạng toán</span></span></p><p></strong></p><p>Sau khi dịch chuyển S như giả thiết xét sóng tổng hợp tại điểm M bất kỳ trên màn E.</p><p>Gọi d1, d2 lần lượt là khoảng cách từ S tới S1, S2. Gọi D1 và D2 lần lượt là khoảng cách từ S1, S2 đến M.</p><p>Ta có: Hiệu quang trình của sóng ánh sáng từ S tới M là:</p><p>\[ \delta d = d2+D2 -d1 -D1 = D2 - D1 + d2 - d1 (1)\]</p><p>Theo sách giáo khoa vật lý 12NC ta chứng minh được:</p><p>\[D2 - D1 = \frac{a.x}{D} (2)\]</p><p>Cách chứng minh tương tự cho ta biểu thức liên hệ giữa y, d1, d2, và a,d như sau:</p><p>\[d2 - d1 = \frac{a.y}{d} (3)\]</p><p>Thay (2) và (3) vào (1) ta được:</p><p></p><p>\[\delta d = \frac{a.x}{D} + \frac{a.y}{d} (4)\]</p><p></p><p>Nhận xét:</p><p>Điểm M Là điểm sáng thì ta có:</p><p>\[ \delta d = k. \lambda \] với K là số nguyên (5)</p><p>Điểm M Là điểm sáng thì ta có:</p><p>\[ \delta d = (2k+1). \lambda/2 \] với K là số nguyên(6)</p><p></p><p><strong><span style="color: Red"><p style="text-align: center"> <span style="font-size: 15px">Giải quyết vấn đề bài toán đưa ra!</span></p><p></span></strong></p><p></p><p>Với vân trung tâm ta có: k = 0 vậy từ (4) và (5) ta có:</p><p>\[ \frac{a.x _{tt}}{D} + \frac{a.y}{d} = 0 \]</p><p>suy ra ta được:</p><p>\[ \frac{a.x _{tt}}{D} =- \frac{a.y}{d} \] </p><p> dễ thấy tọa độ vân trung tâm là </p><p>\[ x _{tt} = - \frac{D. y}{d}\](6)</p><p>Từ (6) suy ra vân trung tâm(Và do đó là hệ vân) dịch chuyển ngược chiều với chiều dịch chuyển của nguồn S. Và dịch đi một đoạn đúng bằng : \[ x _{tt}\]</p><p></p><p><strong><span style="font-size: 15px"><span style="color: Red">Mở rộng bài toán</span></span></strong></p><p></p><p>Ngoài bài toán này ra ta còn có một số bài toán liên quan như:</p><p>Xác định vị trí vân sáng thứ bậc n hay vân tối bậc n sau khi đã dịch chuyển S. </p><p>Nếu là tìm vị trí vân sáng:</p><p>Từ (4) và (5) ta tìm được biểu thức xác định Xs. Chú ý vân sáng bậc n ứng với K = |n|</p><p>Nếu tìm vị trí vân tối:</p><p>Từ (4) và (6) ta tìm được biểu thức xác định Xt. Chú ý:</p><p>Ở phần dương(K>0) vân tối thứ n ứng với K = n+1</p><p>Ở phần âm(K<0) vân tối thứ n ứng với K = n</p><p></p><p><strong>Câu hỏi sáng tạo:</strong></p><p>Hệ vân dịch chuyển vậy khoảng vân i biến đổi thế nào?</p><p></p><p><strong>Dịch chuyển khoảng vân do đặt bản mỏng các em cứ suy nghĩ tôi sẽ post lên sau: </strong></p><p>Phần bài tập tự timg hiểu:</p></blockquote><p></p>
[QUOTE="Ntuancbt, post: 2296, member: 40"] [COLOR=DarkRed][B][I]Các em thân mến! Phần giao thoa sóng ánh sáng là một phần nói chung không khó lắm trong chương trình vật lý phổ thông tuy nhiên bài toán dịch chuyển hệ vân giao thoa thì có thể với nhiều em còn cảm thấy khó giải và hiểu một cách trọn vẹn. Bài viết này sẽ giúp các em làm tốt dạng bài tập đó.[/I][/B][/COLOR] [CENTER][COLOR=Blue][B][SIZE=4]Phương pháp giải bài toán dịch chuyển hệ vân giao thoa trong giao thoa sóng ánh sáng[/SIZE][/B][/COLOR][/CENTER] Có hai bài toán: Bài toán 1. Dịch chuyển hệ vân do dịch chuỷen nguồn sáng Bài toán 2. Dịch chuyển hệ vân do đặt bản mỏng chắn trước một khe sáng. Ta giải quyết bài toán 1 trước! Bài toán như sau: Trong thí nghiệm giao thoa sóng ánh sáng với khe Yang người ta đặt nguồn sáng S trên trung trực của hai khe S1,S2 cách mặt phắc S1S2 một đoạn (d) tại hai khe S1,S2 sẽ phát ra hai chùm sóng ánh sáng thoả mãn sóng kết hợp (Cùng tần sô, cùng pha hoặc có độ lệch pha không đổi theo thời gian). Trên màn quan sát E đặt cách S1S2 một đoạn là D và vuông góc với trung trực của S1,S2 ta quan sát được một hệ vân giao thoa đối xứng qua vân trung tâm nằm chính giữ tại giao điểm của trung trực với E(HV1) Bây giờ nếu dích nguồn S theo phương song song với S1,S2 lên trên(Hoặc xuống dưới) một đoạn là (Y) thì vân trung tâm sẽ dịch chuyển về phía nào từ đó suy ra sự dịch chuyển của hệ vân?(HV2) [SIZE=5][U][B]Bài giải.[/B][/U][/SIZE] [B][CENTER][COLOR=Red] [SIZE=4]Cơ sở lý luận của dạng toán[/SIZE][/COLOR][/CENTER] [/B] Sau khi dịch chuyển S như giả thiết xét sóng tổng hợp tại điểm M bất kỳ trên màn E. Gọi d1, d2 lần lượt là khoảng cách từ S tới S1, S2. Gọi D1 và D2 lần lượt là khoảng cách từ S1, S2 đến M. Ta có: Hiệu quang trình của sóng ánh sáng từ S tới M là: \[ \delta d = d2+D2 -d1 -D1 = D2 - D1 + d2 - d1 (1)\] Theo sách giáo khoa vật lý 12NC ta chứng minh được: \[D2 - D1 = \frac{a.x}{D} (2)\] Cách chứng minh tương tự cho ta biểu thức liên hệ giữa y, d1, d2, và a,d như sau: \[d2 - d1 = \frac{a.y}{d} (3)\] Thay (2) và (3) vào (1) ta được: \[\delta d = \frac{a.x}{D} + \frac{a.y}{d} (4)\] Nhận xét: Điểm M Là điểm sáng thì ta có: \[ \delta d = k. \lambda \] với K là số nguyên (5) Điểm M Là điểm sáng thì ta có: \[ \delta d = (2k+1). \lambda/2 \] với K là số nguyên(6) [B][COLOR=Red][CENTER] [SIZE=4]Giải quyết vấn đề bài toán đưa ra![/SIZE][/CENTER] [/COLOR][/B] Với vân trung tâm ta có: k = 0 vậy từ (4) và (5) ta có: \[ \frac{a.x _{tt}}{D} + \frac{a.y}{d} = 0 \] suy ra ta được: \[ \frac{a.x _{tt}}{D} =- \frac{a.y}{d} \] dễ thấy tọa độ vân trung tâm là \[ x _{tt} = - \frac{D. y}{d}\](6) Từ (6) suy ra vân trung tâm(Và do đó là hệ vân) dịch chuyển ngược chiều với chiều dịch chuyển của nguồn S. Và dịch đi một đoạn đúng bằng : \[ x _{tt}\] [B][SIZE=4][COLOR=Red]Mở rộng bài toán[/COLOR][/SIZE][/B] Ngoài bài toán này ra ta còn có một số bài toán liên quan như: Xác định vị trí vân sáng thứ bậc n hay vân tối bậc n sau khi đã dịch chuyển S. Nếu là tìm vị trí vân sáng: Từ (4) và (5) ta tìm được biểu thức xác định Xs. Chú ý vân sáng bậc n ứng với K = |n| Nếu tìm vị trí vân tối: Từ (4) và (6) ta tìm được biểu thức xác định Xt. Chú ý: Ở phần dương(K>0) vân tối thứ n ứng với K = n+1 Ở phần âm(K<0) vân tối thứ n ứng với K = n [B]Câu hỏi sáng tạo:[/B] Hệ vân dịch chuyển vậy khoảng vân i biến đổi thế nào? [B]Dịch chuyển khoảng vân do đặt bản mỏng các em cứ suy nghĩ tôi sẽ post lên sau: [/B] Phần bài tập tự timg hiểu: [/QUOTE]
Tên
Mã xác nhận
Gửi trả lời
KIẾN THỨC PHỔ THÔNG
Trung Học Phổ Thông
VẬT LÍ THPT
Chuyên đề Vật lý
Quang – sóng ánh sáng
[Lý 12]Giao thoa sóng ánh sáng - Bài toán dịch chuyển hệ vân
Top